De stembus is open voor de Amsterdamse Nieuwbouwprijs, derde jaargang. Wederom twee portretten van wooncomplexen die meedingen.
Haveneiland West Blok 14 – Heren 5
Tussen Daguerrestraat, Bert Haanstrakade en Talbotstraat op IJburg staat een groot rechthoekig blok met 153 woningen rond een ruime binnentuin. Het geheel is een stedenbouwkundig ontwerp van Dolf Dobbelaar, toen nog bij architectenbureau DKV, maar voor de uitvoering zijn nog twee bureaus aangetrokken: Kempe Thill en Heren 5. Het resultaat is een zeer afwisselend beeld, met hier een rij eengezinswoningen, daar een blok appartementen en daartussen, als blikvangers, zwevende woningen, huizen van twee verdiepingen die hoog uitkijken en toch geen bovenen benedenburen hebben.
Het blok van Kempe Thill haalde de top twintig niet. De onderdelen van DKV wel, maar werden niet genomineerd. De woningen die Heren 5 ontwierp, zette de jury wél bij de laatste tien. Het was voor allemaal schikken en meten, vertelt Fred Langeslag, directeur van IJ-Delta Ontwikkeling, waarin de bouwers ERA en Smits, het Bouwfonds en woningcorporatie Ymere samenwerken.
“Wij kregen de opdracht: bouw 43 sociale huurwoningen, 75 voor de Amsterdamse Middenhypotheek en 35 voor verkoop in de vrije sector, plus bedrijfsruimtes, parkeerplaatsen en horeca, en je weet dus dat het niet past. We hebben niet de meest lucratieve oplossingen gekozen. Het ging ons erom wat het beste is voor het hele Haveneiland, met de ambitie die past bij IJburg.”
“De contouren lagen vast,” vult Jan Klomp aan, architect van Heren 5. “Maar wij konden de inhoud bepalen.”
Aan de ene kant kwam een blok sociale huurwoningen, aan de andere koopwoningen voor de Amsterdamse Middenhypotheek. Daartussen zouden twee trappenhuizen komen, want koop en huur op dezelfde plek naar boven, dat ging niet. Daar is gelukkig uit bezuinigingsoverwegingen van afgezien, maar het resultaat was dat er ruimte overbleef voor drie lange, smalle woningen van zo’n dertig meter diep, met opzij maar liefst zeven ramen. Een plattegrond waar op papier bijna niets mee te doen lijkt, maar waar Joke de Jager (56) met grote tevredenheid woont.
“Ik kwam van buiten en zocht iets in de stad, maar dan liefst aan het water en niet in de drukte. Via Google kwam ik op dit appartement,” zegt ze. Voor 295.000 euro heeft zij 120 vierkante meter woning en 25 vierkante meter buitenruimte aan de rustige binnentuin; de parkeerplek kostte nog eens 31.000 euro. Een lange gang langs al die ramen vormt als het ware een extra ruimte, en aan het uiteinde van haar woning kijkt zij uit over het wijde IJmeer. “IJburg bevalt mij vanwege de strakke, stoere architectuur. En de binnentuin is zo ingericht dat die ’s zomers en ’s winters heel fraai is.”
En zo denken meer bewoners erover, want zij gaven hun complex een 8,9. Het uitzicht, het licht, de ligging aan het water, de binnentuin – allemaal roemden zij deze pluspunten. Eén noemde met name de goede mix tussen koopwoningen in diverse klassen en sociale woningbouw.
Hartenlust
Het kan niet op, daar aan de Domela Nieuwenhuisstraat in Osdorp. Vorige week werd de rij woningen van Hartenlust de hemel in geprezen door columnist Ronald Hooft, en vandaag staan ze alweer in de schijnwerpers. Net als in het blok op IJburg hiernaast, werken in het nieuwbouwproject Hartenlust DKV Architecten en Atelier Kempe Thill samen. Het grote appartementenblok van DKV
haalde de top twintig niet (met het helemaal niet slechte rapportcijfer 8,3); de 22 eengezinswoningen van Kempe Thill kregen van hun bewoners een 8,9.En de jury vond nominatie op zijn plaats. “Een verrassend huis met een goede prijs-kwaliteitverhouding,” oordeelde Johanna Bruin. “Een heerlijk familiehuis,” aldus Natasja Keller. En Steven Delva: “De architect heeft duidelijk nagedacht: hoe kan ik een huis dat goedkoop moet zijn, toch mooi maken.”
Vol lof zijn de bewoners over de ruimte, de grote ramen en het vele licht en met name het zeer aparte ontwerp van hun huizen. Hun hoge waardering is des te opvallender, omdat zij nogal reden tot klagen zouden hebben over de afwerking. De in het oog springende voorgevel vertoont hardnekkige lekkageproblemen en moet mogelijk bij een aantal woningen vervangen worden.
“Ja, die voorgevel was een uitdaging,” bevestigt Marco Diependaal, bedrijfsleider van Smits Bouwbedrijf.
“Het is één aluminium pui over de hele breedte en hoogte, met enorme ruiten. En van de architect moest de gevelrij per se helemaal vlak worden. Dat maakt het knap lastig lekkages tegen te gaan, want aluminium heeft een enorme uitzettingscoëfficiënt.”
Van één woning is op proef de voorpui vervangen, en als die reparatie goed uitpakt, gebeurt dat ook bij andere woningen. “Die schade valt onder de garantie,” verzekert Diependaal. Voor Silvester Draaijer (43) en Gees van der Schoor (48) is dat een detail dat hun woonplezier niet kan vergallen. Zij kwamen uit Geuzenveld, waar hun huis te klein was geworden met drie kinderen, en wilden in West blijven wonen. Dat dit geen klassiek, traditioneel huis is, vinden Draaijer en Van der Schoor juist een pluspunt. “Dit is een klip en klare woning, wat je ziet, is openheid. De voordeur schuift open, er is geen hal. De trap is prominent aanwezig. Dit is echt het huis dat we wilden. Het is een nieuwe woonvisie.”
De architecten van Kempe Thill moesten ook wel iets bijzonders maken, want ze hadden de opdracht een complete woning neer te zetten op een kavel van nog geen vijf meter breed. “Het was een uitdagende opgave voor ze,” weet Linda Schalkwijk, gebiedsontwikkelaar van Stadgenoot, de woningcorporatie waarin opdrachtgever AWV is opgegaan. “Ze hebben iets nieuws neergezet in Nieuw-West.”
Net als bij de woningen op Haveneiland Oost die vorige week zijn beschreven, worden de auto’s achter de woningen geparkeerd, terwijl over de afgesloten ‘straat’ een enorm terras ligt. Daar weer achter komt een grote afgesloten binnentuin, die ook voor de bewoners van het appartementenblok is bedoeld. Draaijer en Van der Schoor hebben voor hun woning met 160 vierkante meter woonoppervlak 350.000 euro betaald.
Bron: Het Parool Tekst: Bert Steinmetz/Beeld: Floris Lok
